Ο Βασιλιάς της Ομίχλης

Χθες είδαμε στο σινεμά την «Ομίχλη» του Φρανκ Ντάραμποντ, ταινία βασισμένη στην ομώνυμη νουβέλα του Στήβεν Κινγκ. Μου άρεσε πολύ. Yπήρξαν βέβαια αρκετές σκηνές που ο ωμός ρεαλισμός τους δε μου επέτρεπε να τις παρακολουθήσω παρά μόνο λοξοκοιτώντας την οθόνη, αλλά κι αυτό είναι συνήθως μες στο πρόγραμμα όταν βλέπεις κάτι του Κινγκ. Πλοκάμια, τέρατα σε διάφορα μεγέθη, αίμα, και άλλα που κόβουν το αίμα και την όρεξη αποτελούν ένα κομμάτι της ταινίας που ίσως την κάνει δυσπρόσιτη, ακόμα και απωθητική, για ένα μεγάλο μέρος του κοινού. Όμως, ο τρόμος και η βία που προέρχονται από το υπερφυσικό είναι στον Κινγκ μόνο η αφορμή, ή μάλλον ο καταλύτης, για μια σπουδή στον τρόμο και στη βία που υπάρχει μέσα στον ίδιο τον άνθρωπο.

Η ομίχλη είναι -μαζί με τις αστραπές- το πιο αγαπημένο καιρικό φαινόμενο των ταινιών και των βιβλίων τρόμου. Παρούσα και απούσα ταυτόχρονα, να την αισθάνεσαι στο κορμί και να μη μπορείς να την πιάσεις, να κρύβει, αλλά όχι τελείως, είναι το ιδανικό περιβάλλον για να ξεμυτίσουν μέσα από αυτό τέρατα, υπερφυσικά όντα, πλάσματα που δεν θα έπρεπε να υπάρχουν, όπως συμβαίνει και σε αυτή την ταινία, που αν έμενε σε αυτό μόνο θα ήταν μια «αξιοπρεπής» ταινία τρόμου. Ευτυχώς όμως, τόσο ο Κινγκ όσο και Ντάραμποντ επεκτείνουν την ομίχλη και μέσα στα μυαλά των ανθρώπων που παγιδεύονται σε ένα ναό της ομίχλης του σύγχρονου νου, σε ένα σούπερ μάρκετ. Η ομίχλη της δυσπιστίας, των εσφαλμένων αποφάσεων, του φόβου, του θρησκευτικού φανατισμού, του συλλογικού νου, της πρωτόγονης βίας γεμίζει τους ήρωες και την ταινία απ’ άκρη σ’ άκρη, για να καταλήξει σε ένα τέλος που καταδεικνύει το πέπλο της ομίχλης που σκεπάζει το μέλλον του κάθε ανθρώπου.

Ο Κινγκ σίγουρα ψάχνει στα περισσότερα από τα βιβλία του τρόπους για να τρομάξει τους αναγνώστες*, αλλά εκεί που δείχνει όλη του τη μαστοριά είναι στην ανατομία της ανθρώπινης ψυχής από τη μια και της κοινωνίας (ιδιαίτερα της αμερικανικής) από την άλλη. Οι χαρακτήρες που δημιουργεί είναι τόσο αληθινοί, τόσο καθημερινοί, που όλοι μας μπορούμε να ανακαλύψουμε σε κάποιον από αυτούς κομμάτια, μεγάλα ή μικρά, του εαυτού μας. Και είναι τόσο αληθινοί όχι μόνο γιατί τους περιγράφει με αληθοφάνεια, αλλά γιατί τους βάζει να αλληλεπιδρούν μεταξύ τους έτσι όπως θα περίμενε κανείς από τέτοιους απλούς ανθρώπους. Η λεπτομέρεια σε κάθε επίπεδο είναι πραγματικά αυτή που κάνει τη διαφορά στα έργα του.

Η ταινία, όπως και τα βιβλία του Κινγκ, όπως σε τελική ανάλυση και τα βιβλία κάθε σοβαρού συγγραφέα, δεν «περνάει μηνύματα», με την έννοια ότι δεν έχει την πρόθεση να μας δώσει ηθικά διδάγματα ή παραινέσεις προς τη μια ή την άλλη συμπεριφορά. Έτσι λειτουργούν κάτι αποτυχημένοι συγγραφείς ή η προπαγανδιστική τέχνη. Δεν είναι τίποτε άλλο από την αφήγηση μιας ιστορίας, από τη δική τους βέβαια οπτική γωνία και να είναι αρκετά ειλικρινείς ώστε να μας πουν με τον ένα ή τον άλλο τρόπο: «Αυτή την ιστορία είχα να σας πω. Ελπίζω να την αφηγήθηκα όσο καλύτερα μπορούσα. Τα συμπεράσματα δικά σας.»

Αν αντέχει το στομάχι σας τέρατα και αίμα, δείτε την «Ομίχλη». Αν όχι, το λιγότερο που έχετε να κάνετε, αν δεν το έχετε κάνει ήδη, είναι διαβάσετε κάτι δικό του ή να δείτε μια από τις επιτυχημένες μεταφορές βιβλίων του στην οθόνη.

*Γράφω «στα περισσότερα» γιατί μπορεί ο Κινγκ να θεωρείται από τους περισσότερους που τον έχουν ακουστά ως «ο βασιλιάς του τρόμου» ή ως «ο  μαιτρ της ανατριχίλας», αλλά στην πραγματικότητα έχει γράψει και αρκετά μυθιστορήματα, διηγήματα και νουβέλες που έχουν ελάχιστη ή καμία σχέση με τον τρόμο. Διασκεδάζω απίστευτα όποτε συζητάω με κάποιον που δηλώνει ότι σιχαίνεται τον Κινγκ και του λέω ότι ταινίες όπως το «Ρίτα Χέιγουορθ: Τελευταία Έξοδος», το «Στάσου Πλάι μου», το «Μίζερι», το «Ντολόρες Κλέπμπορν», όλες τους ρεαλιστικές ταινίες μυθοπλασίας, βασίζονται σε βιβλία ή νουβέλες του εν λόγω συγγραφέα.

ΥΓ. ΓΙα μια πιο «ορθόδοξη» κριτική της ταινίας δείτε εδώ και εκεί.

Advertisements

9 thoughts on “Ο Βασιλιάς της Ομίχλης

  1. Gazaka :
    Το μήνυμα αυτό, δεν συνδέεται με το post σου. Είναι η ευχή μου για σένα προσωπικά και για όλους τους άλλους blogger που στη διάρκεια της χρονιάς ανταλλάξαμε απόψεις, σκέψεις, ανησυχίες και προβληματισμούς. Κοινούς αλλα και προσωπικούς.
    Σου εύχομαι, χρόνια πολλά και καλή χρονιά!
    Υγεία ευτυχία χαρά και ευημερία.
    Μακριά από προβλήματα και σκοτούρες.
    Το 2008 , αν και δίσεκτο, να είναι καλύτερο από το 2007 !

    Και αύριο τη νίκη με τον βάζελο 🙂

  2. Φίλε μου τα είπες όσο καλύτερα γινόταν! Ενώνω τις ευχές μου με τις δικές σου!

    Τον έχουμε το βάζελο αύριο 🙂

  3. Κι εγώ για ένα Χρόνια καλά πέρασα… Την ταινία δεν ευελπιστώ να τη δω στην πόλη μου (όπως ξέρεις, δεν φημιζόμαστε και για τον κινηματογράφο μας, αλλά το φεστιβαλ, φεστιβαλ, να δούμε για πόσο ακόμα…). Υγεία εύχομαι, πάνω από όλα, αγάπη (να δίνεις και να παίρνεις) και όλα τ’ άλλα θα έρθουν…

  4. Παραδέχομαι πως η ταινία, σχεδόν, σε καθηλώνει με την πολύ καλή και ιδιαίτερα επαγγελματική κατασκευή της!

    Παραδέχομαι πως 0 Φρανκ Ντάραμποντ με εξαιρετική μαεστρία μας αποκαλύπτει μια τοιχογραφία ανθρώπινων χαρακτήρων. Η άμεση απειλή που διατρέχουν τους ελευθερώνει τα καλά και τα κακά ένστικτά τους. Το αίσθημα της αυτοσυντήρησης που κυριαρχεί τους οδηγεί στα άκρα!

    Αναγνωρίζω πως «Η ομίχλη», δεν περιορίζεται στην ψυχογραφία. Κάνει και πολιτικούς και κοινωνικούς σχολιασμούς. Η ομίχλη είναι αποτέλεσμα μυστικών στρατιωτικών πειραμάτων. Οι άνθρωποι τυφλωμένοι από την άγνοιά τους (θρησκεία κλπ.) γίνονται φανατικοί. Ο καλύτερος μπορεί να κάνει το χειρότερο!

    ΟΜΩΣ Ολη αυτή η επαγγελματική κατασκευή, όλη αυτή η καλή προσέγγιση των ανθρώπινων χαρακτήρων, όλη αυτή η σχεδόν επιστημονική ψυχογραφία, είναι, τελικά, μια φούσκα! Αμα αρχίσεις να την πειράζεις με το νύχι σου θα κάνει ένα «μπαφ» και θα διαλυθεί!

    Με σεβασμό, χωρίς καμία διάθεση αντιπαράθεσης, κατά την ταπεινή μου γνώμη, πρόκειται για μια κινηματογραφική και πολιτική απάτη. Η οποία είναι διπλά επικίνδυνη, γιατί είναι καλογυρισμένη! Με βεβαιότητα μπορώ να σας πω ότι «Η ομίχλη» μόνο αθώα δεν είναι! Πέρα από την ακραία και αιμοσταγή βία της, κάνει, όταν της δίνεται η ευκαιρία, και τη χαζή και χυδαία αντικομμουνιστική προπαγάνδα της, όπως αυτό το ξεκάρφωτο που ακούστηκε: «Ετούτη (μια υστερική θρησκόληπτη) μιλάει σαν τον Κάστρο»!

    Ψάχνοντας στην βιογραφία του Φρανκ Ντάραμποντ κατεληξα, ότι ο σκηνοθέτης της «Ομίχλης» ξοφλάει παλιούς λογαριασμούς. Οι γονείς του μετά την αποτυχία της αντεπανάστασης εγκατέλειψαν κρυφά την Ουγγαρία και πέρασαν στη δύση (Αυτός γεννήθηκε το 1959 στη Γαλλία. Αμέσως μετά εγκαταστάθηκαν στην Αμερική). Ο πόλεμος, λοιπόν, ο ψυχρός ή θερμός πόλεμος, συνεχίζεται! Η τέχνη, ποιος δεν το ξέρει, είναι ένα «εύφορο» έδαφος!..

    Φιλικά – Καλή χρονιά!

  5. Καλή Χρονιά Πωλίνα και Άγγελε εκεί στην ταλαιπωρημένη Δράμα!

    @ aliatas
    Πρώτα-πρώτα, οφείλω να παραδεχτώ κι εγώ με τη σειρά μου πως στις τρεις πρώτες παραγράφους του σχολίου σου επισημαίνεις αυτά που θεωρώ κι εγώ ως αρετές της ταινίας (μεγαλύτερη βέβαια αρετή της, όπως συμβαίνει σχεδόν στα περισσότερα έργα του Κινγκ, είναι η ίδια η αφηγηματική δύναμη της ιστορίας που εκτυλίσσεται μπροστά μας).

    Όμως, δε βλέπω να πειράζεις πουθενά αυτή τη φούσκα με το νύχι σου και να διαλύεται (παρεμπιπτόντως, αν δεν είσαι ο Νίκος Αντωνάκος καλό θα ήταν να ανάφερες ότι ξαναγράφεις με περίπου δικά σου λόγια την κριτική του για τη συγκεκριμένη ταινία στο Ριζοσπάστη [http://koino.wordpress.com/2007/12/16/649/] και να μην τα παρουσιάζεις σα δική σου ερμηνεία της ταινίας).

    Γράφεις (ο Αντωνάκος δηλαδή) για την κινηματογραφική και πολιτική απάτη που αποτελεί η Ομίχλη και για το πόσο αθώα δεν είναι. Αντιπαρέρχομαι τον χαρακτηρισμό «απάτη» για κάτι που δε φιλοδοξεί να είναι κάτι παραπάνω από μια ταινία βασισμένη σε ένα βιβλίο του Κινγκ και διερωτώμαι ποιος υποστήριξε ότι η ταινία είναι αθώα. Το αντίθετο μάλιστα: η ταινία δεν είναι αθώα αφού δε μιλά για αθώα πράγματα: μιλά για το τι μπορεί να κάνει η κακή χρήση της τεχνολογίας, για το πώς ξεγυμνώνεται ο άνθρωπος στις δύσκολες καταστάσεις από αυτά που τον καθιστούν άνθρωπο, για το που οδηγεί ο φόβος και για χίλια δυο άλλα ενοχλητικά και καθόλου αθώα πράγματα (σκέψου ότι η ταινία απευθύνεται καταρχάς στο αμερικανικό κοινό που βλέπει διάπυρους ιεροκήρυκες κάθε μέρα να μιλούν με λόγο παρόμοιο με της θρησκόληπτης της ταινίας).

    Όσο για την ακραία και αιμοσταγή βία της, έγραψα ότι (έστω, πέρα από τον εμπορικό ρόλο της) λειτουργεί ως καταλύτης ώστε να οδηγηθούν οι πολιορκημένοι του σούπερ μάρκετ σε όσα οδηγούνται. Είναι ακραία δηλαδή για να είναι ρεαλιστικό το ότι φτάνουν στα άκρα.

    Το σχόλιο για την αντικομμουνιστική ατάκα είναι, μετά συγχωρήσεως, παιδαριώδες. Από πότε οτιδήποτε λέει κάποιος από τους χαρακτήρες μιας ταινίας ή ενός βιβλίου θεωρείται ιδεολογία ή προπαγάνδα; Την «κατάπτυστη» φράση δεν την εκστομίζει καν ο πρωταγωνιστής για να υποθέσουμε άνετα μια ταύτιση με το συγγραφέα ή το σκηνοθέτη, αλλά κάποιος εκκεντρικός και συμπαθής γεράκος που λέει ό,τι ακριβώς θα μπορούσε να πιστεύει οποιοσδήποτε σχεδόν μέσος Αμερικανός. Η πλάκα είναι ότι δεν λέει καν αυτό που παραθέτεις εσύ (δηλαδή ο Αντωνάκος), αλλά κάτι που μεταφράζεται πάνω-κάτω σαν «Αυτή μιλάει συνέχεια όπως ο Κάστρο», που όντως φημίζεται (ή έστω φημιζόταν την εποχή που γράφτηκε η νουβέλα) για τους πολλούς και σχοινοτενείς λόγους του.

    Μιλώντας για ξεκάρφωτα πάντως, η θεωρία ότι ο Ντάραμποντ ξοφλά παλιούς λογαριασμούς είναι ένα τυπικό δείγμα του είδους…

    Φιλικότατα – Καλή Χρονιά!

  6. Δεν είμαι ο Νίκος Αντωνάκος.

    Ότι δω και μου αρέσει, στον καθημερινό τύπο, σε κάποιο site, κάποιο βιβλίο, το κρατώ και το χρησιμοποιώ αν μου δοθεί κάποια ευκαιρία στα πλαίσια της επικοινωνίας, ακόμα και αυτούσιο. Δεν αναφέρω την πηγή γιατί δεν το κρίνω απαραίτητο από την στιγμή που δεν το χρησιμοποιώ για εμπορικούς λόγους η για λόγους προσωπικής προβολής, ούτε θα πάρω το κείμενο του Αντωνάκου να το παρουσιάσω σαν δικό μου για να ζητήσω δουλειά σαν κριτικός ταινιών. Λειτουργό έτσι κυρίως για να ισορροπήσω τον λιγοστό ελεύθερο χρόνο μου, δεν έχω κάτι πονηρό στο μυαλό μου γι’ αυτό το λόγω υπογράφω με το κανονικό μου επώνυμο.

    Πάμε τώρα στα της ταινίας.

    Γράφοντας (εγώ) «Η ομίχλη» μόνο αθώα δεν είναι! Εννοώ (εγώ) πως δεν είναι ιδεολογικά αθώα. Ο κινηματογράφος, η πλέον μαζική μορφή τέχνης (και η πλέον ακριβή στον καπιταλισμό) ενδείκνυται όχι μόνο για «χρυσοφόρες» επενδύσεις, αλλά αποτελεί διαχρονικό «εργαλείο» προπαγάνδας. Ο εθισμός στην βία είναι η πιο ύπουλη αποστολή που έχει αναλάβει το Χόλιγουντ.

    Μου γράφεις ότι θεωρείς παιδαριώδες το σχόλιο για την αντικομμουνιστική ατάκα. Άποψη σου. Όμως δεν είναι εξίσου παιδαριώδες, να σκέφτεται κάποιος «εντάξει, βρε αδερφέ, δε χάλασε ο κόσμος, «Η ομίχλη» δεν είναι τίποτα περισσότερο από μια ταινία, μην κάνεις έτσι»! Δεν είναι εξίσου παιδαριώδες να μην αντιλαμβάνεται κάποιος πως ήδη ο κινηματογράφος έχει μετατραπεί σε έναν ιδιόμορφο ιστορικό λόγο, ο οποίος ιδιόμορφος ιστορικός λόγος επιδρά δυναμικά πάνω στην κοινωνία. Επομένως το «δε βαριέσαι αδερφέ» δεν έχει θέση στην κουβέντα μας! Ακόμα και όταν δεν είναι καθαρά ιστορική μια ταινία, γράφει και διδάσκει Ιστορία. Αφού παρουσιάζει ανθρώπινες συμπεριφορές, ανθρώπινα συναισθήματα. Τα πιο ύπουλα μηνύματα τα περνάνε οι κομπάρσοι. Υπόγεια

    Επειδή διέκρινα κάποιων εκνευρισμό στην απάντηση σου, θα ήθελα να σου ζητήσω συγνώμη αν σου γέννησα τέτοια συναισθήματα. Απλά μια κουβέντα ήθελα να κάνουμε για μια ταινία που έχουμε δει και οι δυο από διαφορετικό μπαλκόνι ο καθένας.

  7. Παράθεμα: Όλα είναι δυνατά, Stephen King | Μεσα στη Νυχτα

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s